EKOTURIZAM I ZAŠTITA PRIRODE
Izlazno zvanje: Master ekoturizma
(1 godina, 60 ESPB)
Uslovi za upis na master studije
Uslovi za upis na master akademske studije razlikuju se u zavisnosti od studijskog programa i modula koji želite da upišete. Za najveći broj programa potrebno je da kandidat ima završene četvorogodišnje osnovne akademske studije u obimu od najmanje 240 ESPB, dok se kod pojedinih programa dodatno uzima u obzir oblast prethodno završenih studija.
Ukoliko prethodno obrazovanje nije u potpunosti odgovarajuće izabranom master programu, kandidat može imati obavezu polaganja predmeta iz ulaznog modula. Ulazni modul čine predmeti, odnosno njihovi ekvivalenti, koji predstavljaju neophodnu osnovu za praćenje nastave na odabranom master programu. Predmeti koje je kandidat već položio tokom prethodnih studija mogu biti priznati ukoliko se utvrdi njihova ekvivalentnost.
Kandidati koji nemaju položene sve potrebne predmete ulaznog modula mogu se, kod programa za koje je to predviđeno, upisati uslovno, uz obavezu da te predmete polože pre polaganja ispita sa master studijskog programa.
Tačni uslovi prethodno završenih studija, kao i eventualni predmeti ulaznog modula, razlikuju se za svaki studijski program i modul. Zbog toga preporučujemo da pre prijave proverite uslove koji se odnose upravo na program koji želite da upišete, kao i u tekstu Konkursa koji se raspisuje u prolećnim mesecima.
Detaljne i zvanične uslove možete pronaći u Pravilniku o upisu studenata na studijske programe Prirodno-matematičkog fakulteta, posebno u članovima koji se odnose na Departman za geografiju, turizam i hotelijerstvo.
Studijski program Ekoturizam i zaštita prirode namenjen je studentima koji žele da povežu turizam sa očuvanjem prirodnih vrednosti i razviju kompetencije za upravljanje destinacijama u kojima su priroda, lokalna zajednica i održivost centralni razvojni resursi. Program je izrazito interdisciplinaran i integriše znanja iz biologije, ekologije, geografije i turizma, omogućavajući studentima da prirodne prostore sagledavaju istovremeno kao ekosisteme koje treba štititi i kao destinacije kojima treba pažljivo upravljati. Poseban akcenat stavljen je na zaštićena područja, očuvane prirodne predele, interpretaciju prirodnih vrednosti i razvoj turističkih aktivnosti koje ne narušavaju osnovne funkcije zaštite. Program traje jednu godinu i obuhvata 60 ESPB, a završetkom studija stiče se akademski naziv Master ekoturizma u polju interdisciplinarnih, multidisciplinarnih i transdisciplinarnih nauka.
Ekoturizam ovde nije samo oblik putovanja – on je način upravljanja prirodnim prostorom. Predmeti Zaštita biodiverziteta i održivo upravljanje prirodom i Principi i praksa ekoturizma čine osnovu programa i povezuju pitanja očuvanja prirode sa turističkim korišćenjem prostora. Studenti razvijaju sposobnost da procene kako turističke aktivnosti utiču na biodiverzitet, staništa i prirodne procese, ali i kako pravilno osmišljen ekoturizam može doprineti zaštiti i održivom razvoju lokalnih zajednica. Posebno je važno razumevanje činjenice da zaštićena područja imaju ograničene kapacitete i različite režime korišćenja, pa turistički razvoj mora biti usklađen sa njihovim primarnim funkcijama. Student zato ne uči samo kako da privuče posetioce, već kako da planira aktivnosti koje istovremeno imaju turističku vrednost, edukativnu funkciju i prihvatljiv uticaj na prirodno okruženje.
Priroda postaje sadržaj koji treba razumeti, interpretirati i odgovorno približiti posetiocu. Izborni predmeti pružaju mogućnost usmeravanja ka različitim prirodnim i turističkim temama, među kojima su Zaštićena područja i ekoturizam, Posmatranje ptica i Etnobotanika. Studenti mogu da istražuju i Turističku geografiju ekodestinacija, Klimatske promene i ekoturizam ili Istraživačke metode u turizmu, čime razvijaju sposobnost da prirodne i turističke procese posmatraju na temelju podataka i konkretnih karakteristika prostora. Ovakva struktura omogućava da student razvije profil u skladu sa sopstvenim interesovanjima – od biodiverziteta i interpretacije prirode do istraživanja destinacija i klimatskih izazova.
Posebna vrednost programa je u tome što prirodne vrednosti ne posmatra samo kao turističke atrakcije, već kao osetljive resurse čija se turistička upotreba mora zasnivati na znanju, praćenju i odgovornom upravljanju.
Terenska nastava i stručna praksa predstavljaju jednu od ključnih prednosti programa. Ekoturizam je oblast koja se teško može razumeti isključivo kroz rad u učionici, pa program uključuje i terensku nastavu i stručnu praksu, uz značajnu istraživačku komponentu kroz završni rad. Studenti tako imaju priliku da u realnom prostoru analiziraju prirodne vrednosti, način upravljanja posetiocima, turističku infrastrukturu i odnose između zaštite prirode i lokalnog razvoja.
Izborni predmeti poput Primene GIS-a u ekoturizmu, Ruralnog razvoja i ekoturizma i Vodičke službe i organizacije tura u prirodi dodatno povezuju teoriju sa konkretnim alatima i poslovima.
Time student razvija sposobnost da prostor ne samo opisuje, već da ga analizira, interpretira, planira i uključi u kvalitetan ekoturistički proizvod koji poštuje prirodne i društvene granice destinacije.
Nakon završetka studija master ekoturizma osposobljen je za rad u institucijama i organizacijama koje se bave zaštitom prirode, upravljanjem zaštićenim područjima, razvojem ekoturizma i turizma zasnovanog na prirodi, lokalnim i regionalnim razvojem i istraživanjem prirodnih i turističkih resursa. Mogućnosti postoje u zavodima za zaštitu prirode, nacionalnim parkovima, parkovima prirode i drugim zaštićenim područjima, turističkim organizacijama, lokalnim institucijama, razvojnim agencijama i udruženjima čije su aktivnosti povezane sa turizmom i zaštitom prirode. Program predstavlja dobru osnovu i za dalje akademsko usavršavanje i uključivanje u istraživačke projekte.
Ekoturizam nije uspešan kada prirodu samo učini posećenom – uspešan je kada posetiocu omogući da je razume i doživi, lokalnoj zajednici donese razvojnu vrednost, a prirodnom prostoru omogući da ostane očuvan i za generacije koje dolaze.